Tập huấn Xử lý Vi phạm, Giải quyết khiếu nại tố cáo về Môi trường tại Thanh Hoá

I. Đặc điểm địa phương tập huấn

Có thể nhận thấy trong thời gian qua vi phạm pháp luật, khiếu nại tố cáo cũng như tranh chấp về môi trường diễn ra trong nhiều lĩnh vực kinh tế, xã hội, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế của đất nước, cũng như quyền lợi của người dân. Biểu hiện của vi phạm pháp luật trong lĩnh vực môi trường hết sức đa dạng từ sản xuất công nghiệp; kinh doanh nhập khẩu; khai thác tài nguyên, săn bắn, buôn bán vận chuyển động vật hoang dã, quý hiếm; an toàn vệ sinh thực phẩm… Hành vi vi phạm pháp luật phổ biến nhất trong sản xuất công nghiệp là việc đầu tư các nhà máy, cơ sở sản xuất nhưng không chú trọng đến việc xây dựng các hệ thống xử lý chất thải hoặc có hệ thống xử lý nhưng không đủ tiêu chuẩn vẫn cố tình vi phạm bằng những thủ đoạn tinh vi, lén lút để xả thải, nguỵ trang hệ thống xả thải… nên rất khó phát hiện, điển hình vụ Công ty Vedan Việt Nam… Đối với hoạt động nhập khẩu trái phép chất thải thường được tổ chức dưới hình thức phế liệu làm nguyên liệu sản xuất, thiết bị công nghệ. Bên cạnh đó, hoạt động khai thác tài nguyên, khoáng sản, bảo vệ đa dạng sinh học… lợi dụng chính sách chuyển đổi “rừng nghèo”, xây dựng thủy điện, phát quang biên giới để khai thác rừng bừa bãi, kèm theo tình trạng chống người thi hành công vụ xảy ra phổ biến tại các địa phương có nhiều tài nguyên, khoáng sản. Tại các khu vực khai thác khoáng sản, do sử dụng hoá chất như thuỷ ngân, kim loại nặng, nên nguồn nước sinh hoạt, tưới tiêu bị ô nhiễm, không có biện pháp hoàn nguyên môi trường, chống xói mòn, rửa trôi, làm ảnh hưởng hệ sinh thái, biến rừng thành đất trống đồi núi trọc, tiềm ẩn nguy cơ lũ quét cao. Các đường dây mua bán, vận chuyển động vật hoang dã qua biên giới càng ngày càng có những thủ đoạn tinh vi, Việt Nam đang là nước trung chuyển các loại động vật hoang dã cho các nước thứ 3.

Từ thực tế của công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm cho thấy việc phát hiện, xử lý vi phạm pháp luật về môi trường ngày một khó khăn hơn. Phương thức, thủ đoạn của loại tội phạm này ngày một tinh vi, đối tượng luôn có sự đối phó với các cơ quan chức năng, đòi hỏi lực lượng công an phải sử dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ, kết hợp nhiều lực lượng và phương diện mới có thể phát hiện, điều tra và xử lý. Trong khi đó, hệ thống pháp luật về môi trường còn thiếu và chưa đồng bộ, chưa rõ ràng, đặc biệt chế tài chưa đủ mạnh để răn đe các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường. Việc phát hiện các hành vi  vi phạm không hề đơn giản, nhưng để xử lý hành vi đồng thời khắc phục được những hậu quả về môi trường lại càng khó khăn. Một khó khăn mà trong công tác điều tra, xử lý là giải quyết bài toàn phát triển kinh tế – bảo vệ môi trường – tạo công ăn việc làm. Nhiều nơi do ưu tiên phát triển kinh tế nên kêu gọi đầu tư dàn trải, cấp phép kinh doanh ồ ạt, không quan tâm đến việc thẩm định, đánh giá ảnh hưởng của các dự án đối với môi trường…

Tại Tỉnh Thanh Hoá, trong thời gian vừa qua Phòng Cảnh sát Môi trường công an tỉnh đã phát hiện nhiều vụ vi phạm luật Môi Trường. Từ đầu năm 2010 đến nay, Phòng Cảnh sát môi trường (Công an tỉnh) đã phát hiện, bắt giữ và xử lý hơn 152 vụ vi phạm pháp luật trên lĩnh vực bảo vệ môi trường, phạt tiền gần 1 tỷ đồng, thu giữ: 12 xe ôtô, 6 máy xúc, 76 máy nổ, 270 tấn quặng Crôm, 112 lít nước tráng phim X- quang, 350kg rác thải y tế, 24 nghìn lít dầu thải, 25 tấn gạch chịu lửa, 1.100 con gà nhập lậu, 1,5 tấn mỡ động vật, 1,5 tấn động vật hoang dã (rùa, rắn, kỳ đà…), 3 cá thể khỉ, 2 cá thể công, 8 cá thể beo lửa, 2 cá thể báo gấm, gần 10 m3 gỗ quí hiếm cùng nhiều tang vật, phương tiện có liên quan đến lĩnh vực bảo vệ môi trường. Đặc biệt, đã chuyển cơ quan Cảnh sát điều tra (Công an tỉnh) khởi tố hình sự 1 vụ, 1 bị can vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật trên lĩnh vực bảo vệ môi trường. Bảo vệ môi trường và đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường là một phức tạp và còn mới. Nhìn bằng mắt thường chúng ta cũng có thể thấy việc vi phạm pháp luật về môi trường. Tuy nhiên khi soi vào chế tài, luật pháp thì việc xử lý không hề đơn giản, đặc biệt là xử lý hình sự. Chính vì thế việc vào cuộc của các cấp, các ngành là điều hết sức quan trọng trong việc bảo vệ môi trường.

Từ thực tế vi phạm đó, công tác xử phạt hành chính cũng như giải quyết khiếu nại tố cáo về bảo vệ môi trường tại Thanh Hoá có những đặc thù và những nét sôi động nhất định. Mặc dù so với các địa phương khác trên cả nước, vấn nạn về môi trường chưa có những mối nguy hiểm lớn nhưng công tác xử phạt hành chính của cơ quan cấp xã cũng như giải quyết khiếu nại tố cáo vẫn còn nhiều bất cập. Đặc biệt là các cán bộ cấp xã còn thiếu và yếu về chuyên môn nên chưa thực sự làm tốt công tác liên quan đến các vấn đề bảo vệ môi trường. Qua đợt tập huấn, cho thấy một thực tế là vấn đề bảo vệ môi trường cũng như các công tác hành chính có liên quan rất được các cán bộ của tỉnh quan tâm, sâu rộng từ cán bộ công an, môi trường đến cán bộ tư pháp các cấp.

II. Các nội dung tập huấn

1. Nội dung Kỹ năng tham gia xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường

1.1. Nội dung cụ thể

Phần thứ nhất Các nội dung cơ bản về xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính hiện hành, các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành
Phần thứ hai Giới thiệu nội dung các văn bản quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý nhà nước liên quan đến môi trường (đất đai, khoáng sản, thủy sản, vệ sinh chung, bảo vệ môi trường…)
Phần thứ ba Phương pháp nhận biết các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường, tính chất, mức độ vi phạm và xác định biện pháp xử lý.
Phần thứ tư Tham mưu, tư vấn, đề xuất cho lãnh đạo Uỷ ban nhân dân cấp xã trong việc xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường và phương pháp soạn thảo quyết định xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường.

Đối với phần thứ nhất, sau bài học học viên nắm được những kiến thức cơ bản về xử phạt vi phạm hành chính đặc biệt là những quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính thuộc thẩm quyền của cấp xã được quy định tại Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính hiện hành và các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành. Các nội dung của phần này bao gồm:

– Giới thiệu chung về hệ thống pháp luật xử lý vi phạm hành chính (XLVPHC); Sự hình thành và phát triển hệ thống pháp luật XLVPHC; Vị trí, Vai trò của pháp luật XLVPHC và mối quan hệ của pháp luật XLVPHC với các chế tài pháp lý khác;

– Các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong Pháp lệnh XLVPHC hiện hành và các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành;

– Thực hành giải quyết tình huống trong xử lý vi phạm hành chính.

Đối với phần thứ hai, sau bài học học viên nắm được các quy định pháp luật hiện hành liên quan đến việc xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý nhà nước khác nhau liên quan đến môi trường. Các nội dung cụ thể:

– Giới thiệu chung về vai trò và thực tế áp dụng hệ thống pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính liên quan đến môi trường của Việt Nam;

– Hệ thống pháp luật hiện hành về xử phạt hành chính đối với các vi phạm pháp luật trong các lĩnh vực quản lý nhà nước khác nhau liên quan đến môi trường (đất đai, khoáng sản, thủy sản, vệ sinh chung, bảo vệ môi trường…);

– Xác định hành vi vi phạm, mức xử phạt và thẩm quyền xử phạt hành chính của UBND cấp xã đối với các hành vi vi phạm về môi trường;

– Thực hành xử lý tình huống xử phạt vi phạm hành chính về môi trường.

Đối với phần thứ ba, sau bài học, học viên nắm được thông tin và cách nhận biết các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường, xác định tính chất, mức độ vi phạm và biện pháp xử lý.

– Giới thiệu về thuật ngữ: phương pháp xác định.

– Giới thiệu chung về thuật ngữ môi trường, thành phần môi trường với tư cách là khách thể của vi phạm hành chính.

– Giới thiệu cách xác định hành vi vi phạm, tính chất, mức độ vi phạm và hình thức xử lý đối với hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.

Đối với phần thứ tư, sau bài học, học viên nắm được trình tự, nội dung cách thức tư vấn, tham mưu cho lãnh đạo UBND cấp xã và phương pháp soạn thảo chuẩn bị các văn bản XPVPHC đúng mẫu, đúng pháp luật.

– Giới thiệu vị trí, vai trò của cán bộ Tư pháp-Hộ tịch cấp xã trong công tác XPVPHC về bảo vệ môi trường trên địa bàn xã;

– Giới thiệu trách nhiệm và phạm vi quyền hạn của cán bộ Tư pháp – Hộ tịch cấp xã trong XPVPHC về môi trường;

– Giới thiệu các bước và nội dung tham mưu, tư vấn;

– Cách thức, trình tự soạn thảo, chuẩn bị các văn bản XPHC về môi trường của cấp xã.

1.2. Phương pháp tập huấn

Nội dung tập huấn được tiến hành thông qua nhiều phương pháp khác nhau: máy chiếu slide, phát phiếu hỏi, thảo luận nhóm, trả lời câu hỏi,…

1.3. Một số đánh giá

Các học viên tham gia tích cực vào hoạt động học của lớp. Các vấn đề được các học viên quan tâm đưa ra thảo luận nhiều nhất là:

– Kỹ năng xác định các dấu hiệu nhận dạng của vi phạm môi trường bị xử phạt hành chính;

– Giải quyết vấn đề văn hoá làng xã, họ tộc, các tập tục tại địa phương, vùng sâu, vùng xa ảnh hưởng đến môi trường và xử phạt hành chính đối với các vi phạm;

– Kỹ năng xác định mức độ vi phạm, mức độ gây thiệt hại đối với môi trường của các chủ thể có liên quan.

2. Nội dung Kỹ năng giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo vệ môi trường

Cùng với quá trình phát triển kinh tế xã hội là các vấn đề về môi trường nảy sinh ngày một nhiều, đồng thời là các mối quan hệ pháp lý trong lĩnh vực này cũng đang trở nên phức tạp, đa dạng và phổ biến, trong đó phải kể đến các mối quan hệ về khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường. Điều này đòi hỏi công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo phải được nhận thức đầy đủ, áp dụng triệt để, kịp thời và phải đảm bảo tuân thủ đúng các quy định của pháp luật. Nội dung tập huấn này bao gồm các nội dung:

Phần 1: Các quy định của pháp luật về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường. Phần này ngoài việc cung cấp các quy định chung của pháp luật về giải quyết khiếu nại, tố cáo là các dấu hiệu để người học có thể dễ dàng nhận diện các dạng chủ yếu của khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường trên thực tế, từ đó có thể vận dụng các quy định của pháp luật để giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường.

    Các quy định chung của pháp luật về giải quyết khiếu nại
      Các quy định chung của pháp luật về giải quyết tố cáo
        Nhận diện các khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường
          Các quy định về giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực môi trường
            Các quy định về giải quyết tố cáo trong lĩnh vực môi trường
              Các hành vi bị nghiêm cấm liên quan đến việc giải quyết khiếu nại tố cáo trong lĩnh vực môi trường
                Xử lí các vi phạm trong việc giải quyết các khiếu nại tố cáo về môi trường

                 

                Phần 2: Kỹ năng giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị trong lĩnh vực môi trường. Phần này tập trung vào việc hướng dẫn các bước cụ thể khi tiến hành giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị trong lĩnh vực môi trường, cũng như cung cấp một số tình huống thực tế để người học có thể hình dung các cách thức giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực môi trường một cách hợp lý nhất.

                  Xác định mục đích, vai trò và ý nghĩa của công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị về bảo vệ môi trường
                    Các yêu cầu đặt ra đối với hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị về bảo vệ môi trường
                      Các bước tiến hành giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị về bảo vệ môi trường
                        Một số tình huống thường gặp tại cơ sở và hướng giải quyết
                          Cách thức, trình tự soạn thảo, chuẩn bị các văn bản giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị về bảo vệ môi trường

                           

                          Nội dung tập huấn được tiến hành thông qua nhiều phương pháp khác nhau: máy chiếu slide, phát phiếu hỏi, thảo luận nhóm, trả lời câu hỏi,…

                          Theo các cán bộ tham dự, giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo vệ môi trường tại Thanh Hoá không phải là vấn đề nổi cộm nên thực tiễn không có nhiều khúc mắc hay thảo luận nhiều. Tuy nhiên, các cán bộ dự học cũng cho biết được một số bất cập trong việc thực thi, triển khai pháp luật về khiếu nại, tố cáo nói chung, ảnh hưởng đến việc giải quyết đơn từ của nhân dân địa phương.

                          III. Một số kiến nghị từ lớp tập huấn

                          – Việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, hệ thống pháp luật về bảo vệ tài nguyên và môi trường; xây dựng bàn hành quy định pháp luật về phí bảo vệ môi trường, về giải quyết bồi thường thiệt hại do hành vi vi phạm pháp luật về môi trường gây ra phải được thực hiện đồng bộ với việc đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và trách nhiệm của mọi công dân trong phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm và vi phạm pháp luật về môi trường. Đồng thời cũng cần đa dạng hoá các hình thức tuyên truyền, phổ biến, chính sách pháp luật về môi trường; tạo thành dư luận xã hội lên án nghiêm khắc đối với các hành vi gây ô nhiễm môi trường, suy thoái môi trường.

                          – Cần hoàn thiện pháp luật về giải quyết khiếu nại tố cáo theo hướng đơn giản hoá thủ tục và có những giải pháp thực thi thiết thực hơn nữa.

                          – Trong điều kiện hiện nay để bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, an sinh xã hội và phát triển bền vững, bảo vệ môi trường, Chính phủ nên có giải pháp thích hợp để các doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế – xã hội, các địa phương tự đề ra giải pháp xử lý ô nhiễm ở đơn vị, doanh nghiệp, địa phương; đồng thời tăng cường hơn nữa hoạt động giám sát của cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường. Mặt khác, các địa phương cần phối hợp chặt chẽ với các cơ quan hữu quan xử lý kịp thời, nghiêm minh các vi phạm pháp luật về môi trường nhằm ngăn chặn kịp thời, cảnh báo nghiêm khắc đối với các doanh nghiệp tổ chức, cá nhân vẫn cố tình vi phạm.

                          – Trong thời gian tới, các đơn vị cần tiếp tục đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ mọi mặt cho cán bộ cảnh sát, đồng thời, đề xuất Giám đốc Công an tỉnh quan tâm trang bị thêm phương tiện, máy móc, thiết bị hiện đại, phục vụ tốt cho công tác kiểm tra, xác định mức độ ô nhiễm môi trường, chủ động hơn nữa trong công tác tham mưu và phối hợp với các ngành chức năng, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, phục vụ có hiệu quả cho phát triển kinh tế – xã hội và bảo vệ môi trường trên địa bàn tỉnh./.

                           

                          Advertisements
                          Explore posts in the same categories: Pháp luật hành chính Nhà nước

                          Trả lời

                          Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

                          WordPress.com Logo

                          Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

                          Google photo

                          Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

                          Twitter picture

                          Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

                          Facebook photo

                          Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

                          Connecting to %s


                          %d bloggers like this: